Job Description: ➤ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಸರಿಸೃಪಗಳ ಕುರಿತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜುಲೈ 16 ರಂದು ವಿಶ್ವ ಹಾವುಗಳ ದಿನ (World Snake Day) ವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವರ್ಷ ಅಂದರೆ 2026 ರಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 16 ರ ಗುರುವಾರದಂದು ಈ ದಿನವನ್ನು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಹಾವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ, ಅವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಅಗತ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾರಲು ಈ ದಿನವು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.➤ ಹಾವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪರಿಸರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ 2009 ರಿಂದ ಈ ದಿನವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ, ಜಾಗತಿಕ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಮೃಗಾಲಯಗಳು, ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ದಿನದಂದು ವಿಶೇಷ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಬಂದಿವೆ.➤ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳ ಮಹತ್ವ: ಹಾವುಗಳು ಬೆಳೆ ನಾಶಪಡಿಸುವ ದಂಶಕಗಳನ್ನು (ಇಲಿ-ಹೆಗ್ಗಣ) ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಯ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸಾರುವ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಂಡಿಗಳಾಗಿವೆ.➤ ಭಾರತದ ಹಾವುಗಳ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ: ಭಾರತವು ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಾವುಗಳ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ವಿಷಪೂರಿತ ಹಾವುಗಳು (Venomous): ನಾಗರಹಾವು (Spectacled Cobra), ಕಿಂಗ್ ಕೋಬ್ರಾ, ಕಟ್ಟುಹಾವು (Common Krait), ಕೊಳಕು ಮಂಡಲ (Russell's Viper). ವಿಷರಹಿತ ಹಾವುಗಳು (Non-Venomous): ರೆಟಿಕುಲೇಟೆಡ್ ಪೈಥಾನ್ (ಹೆಬ್ಬಾವು), ಕೇರೆಹಾವು (Rat Snake). ವೃಕ್ಷವಾಸಿಗಳು (Arboreal): ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸುವ ಹಸಿರು ಹಾವುಗಳು (Green Vine Snakes). ಜಲಚರಗಳು (Aquatic): ಸಿಹಿನೀರು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹಾವುಗಳು. ➤ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳನ್ನು ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1972 (Wild Life Protection Act, 1972) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಅಪರೂಪದ ತಳಿಗಳ ಬೇಟೆ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಕಠಿಣ ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.➤ ಹಾವುಗಳ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ರೋಚಕ ಸಂಗತಿಗಳು: ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 3,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಾವುಗಳ ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಹಾವುಗಳೂ ವಿಷಪೂರಿತವಲ್ಲ; ಶೇಕಡಾ 80 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಾವುಗಳು ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕಾವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ಖಂಡಗಳಲ್ಲೂ ಹಾವುಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾವುಗಳು ತಮ್ಮ ಸೀಳು ನಾಲಿಗೆಯ (Forked tongue) ಸಹಾಯದಿಂದ ಸುತ್ತಲಿನ ವಾತಾವರಣದ ವಾಸನೆಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತವೆ. ಸೂಕ್ತ ವಾತಾವರಣ ಸಿಕ್ಕರೆ ಕೆಲವು ಹಾವುಗಳು 40 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬದುಕಬಲ್ಲವು.
