Job Description: ➤ ಭಾರತ ಮತ್ತು ನೇಪಾಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ నేಪಾಳ ಸರಕಾರ ಹಾಗೂ ನೇಪಾಳ ರಾಷ್ಟ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ (NRB) ಭಾರತೀಯ ನೋಟುಗಳ ಬಳಕೆಯ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸಡಿಲಿಕೆ ಮಾಡಿವೆ. ಸುದ್ದಿ ಮುಖ್ಯಾಂಶ: ಭಾರತೀಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ₹200 ಮತ್ತು ಹೊಸ ₹500 ನೋಟುಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ: ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗರಿಷ್ಠ ₹25,000 ವರೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ನೋಟುಗಳನ್ನು ತರಲು/ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲು ಅವಕಾಶ. ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್: ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ನೇಪಾಳ ರಾಷ್ಟ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ (Nepal Rastra Bank - NRB) ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಹಿನ್ನೆಲೆ: 2016ರ ಭಾರತದ ನೋಟು ಅಮಾನೀಕರಣ (Demonetisation) ನಂತರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಹೊಸ ಸರಣಿಯ ನೋಟುಗಳಿಗೆ ಈ ಮೊದಲು ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧ ಹೇರಲಾಗಿತ್ತು. ➤ ನಿಯಮ ಸಡಿಲಿಕೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶ: 2016ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರಕಾರ ಕೈಗೊಂಡ ನೋಟು ಅಮಾನೀಕರಣದ ನಂತರ, ಆರ್‌ಬಿಐ (RBI) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಹೊಸ ₹200, ₹500 ಮತ್ತು ₹2000 ಮುಖಬೆಲೆಯ ನೋಟುಗಳ ಮೇಲಿನ ನಕಲಿ ನೋಟು ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ನೇಪಾಳವು ಇವುಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿತ್ತು. ಕೇವಲ ₹100 ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮುಖಬೆಲೆಯ ಭಾರತೀಯ ನೋಟುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶವಿತ್ತು.ಆದರೆ, ನೇಪಾಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 30% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಭಾರತದವರಾಗಿದ್ದು, ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ₹100ರ ನೋಟುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಒಯ್ಯುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಮತ್ತು ಗಡಿ ಭಾಗದ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ನೇಪಾಳ ರಾಷ್ಟ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈ ಹೊಸ ಸುತ್ತೋಲೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ➤ ಪರೀಕ್ಷಾ ಉಪಯುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ: ನೇಪಾಳ ರಾಷ್ಟ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ (NRB): ಇದು ನೇಪಾಳದ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಗಿದೆ (ಭಾರತಕ್ಕೆ RBI ಇದ್ದಂತೆ). ಕರೆನ್ಸಿ ಪೆಗ್ಗಿಂಗ್ (Currency Pegging): ನೇಪಾಳಿ ರೂಪಾಯಿ (NPR) ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ (INR) ಜೊತೆ ಸ್ಥಿರ ವಿನಿಮಯ ದರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (₹1 INR = 1.60 NPR). ತೆರೆದ ಗಡಿ (Open Border): 1950ರ ಭಾರತ-ನೇಪಾಳ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಮೈತ್ರಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಾಗರಿಕರು ವೀಸಾ ಇಲ್ಲದೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಬಹುದು. KAS, PSI, PC, FDA, SDA, RRB, PDO ಸೇರಿದಂತೆ ಇನ್ನಿತರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಹಳೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ