➤ ಬೆಂಗಳೂರು: ಸಹಕಾರಿ ವಲಯದ ದೈತ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (KSC Apex Bank) ಇನ್ಮುಂದೆ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ (RTI) - 2005 ರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರಲಿದ್ದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಕೇಳುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡಲೇಬೇಕು ಎಂದು ರಾಜ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ಆಯೋಗವು ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ➤ ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಹನುಮಂತ ವಸಂತ ಶಿಂಧೆ ಎಂಬುವವರು ನಿರಾಣಿ ಶುಗರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮಾರ್ಚ್ 2022 ರಿಂದ ಜೂನ್ 2024 ರವರೆಗೆ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ಪಡೆದ ಸಾಲದ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ, "ನಾವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಹಕಾರ ಸಂಘ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲ" ಎಂಬ ಕಾರಣ ನೀಡಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ರಾಜ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ಆಯುಕ್ತ ರಾಜಶೇಖರ ಎಸ್. ಅವರು ಬ್ಯಾಂಕಿನ ವಾದವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿ ಈ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.➤ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ' ಎನ್ನಲು ಆಯೋಗ ನೀಡಿದ ಪ್ರಬಲ ಕಾರಣಗಳು: ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 2(h) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಏಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಆಯೋಗ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ:- ಸರ್ಕಾರದ ಆಳವಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ: ಬ್ಯಾಂಕಿನ ದೈನಂದಿನ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರದ ವ್ಯಾಪಕ ನಿಯಂತ್ರಣವಿದೆ.- ಎಕ್ಸ್‌ ಆಫೀಶಿಯೋ ನಿರ್ದೇಶಕರು: ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ನೋಂದಣಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಬ್ಯಾಂಕಿನ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.- ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ಅಧಿಕಾರ: ಕರ್ನಾಟಕ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1959 ರ ಅನ್ವಯ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ದಾಖಲೆಗಳ ತನಿಖೆ, ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಆಡಿಟ್ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಿದೆ.- ಸಂಸದೀಯ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ: ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ಆಡಿಟ್ ವರದಿಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಮುಂದೆ ಮಂಡಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.- ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲೇಖ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಅಜಯ್ ಹಾಸಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಖಾಲಿದ್ ಮುಜೀಬ್ ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಬಿ.ಟಿ. ಕೃಷ್ಣಗೌಡ ವಿರುದ್ಧ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪ್ರಕರಣಗಳ ತೀರ್ಪನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಆಧಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.➤ ಆದೇಶದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಜಾರಿ:- ನೇಮಕಾತಿ: ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಅಧಿಕಾರಿ (PIO) ಮತ್ತು ಪ್ರಥಮ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ನೇಮಿಸಬೇಕು.- ಸ್ವಯಂ ಪ್ರೇರಿತ ಮಾಹಿತಿ: ಆರ್‌ಟಿಐ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 4(1)(a) ಮತ್ತು 4(1)(b) ಅಡಿ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು.- ಸಹಕಾರ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೂಚನೆ: ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಸಹಕಾರ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಿಗೆ ಆಯೋಗ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.
