➤ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜನವರಿ 31 ರಂದು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ 'ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜೀಬ್ರಾ ದಿನ'ವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅದ್ಭುತ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುವುದು ಈ ದಿನದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜೀಬ್ರಾ ದಿನವನ್ನು ಸ್ಮಿತ್ಸೋನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೃಗಾಲಯ ಮತ್ತು ಕನ್ಸರ್ವೇಶನ್ ಬಯಾಲಜಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು. ➤ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳ ನಾಶ ಮತ್ತು ಬೇಟೆಯಾಡುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಇಳಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ದಿನದ ಆಚರಣೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.➤ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮೂರು ಜಾತಿಯ ಜೀಬ್ರಾಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ:1. ಗ್ರೇವಿಸ್ ಜೀಬ್ರಾ (Grevy’s Zebra): ಇದು ಜೀಬ್ರಾಗಳಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ತಳಿಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಐಯುಸಿಎನ್ (IUCN) ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (Endangered) ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕೀನ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇಥಿಯೋಪಿಯಾದ ಅರೆ-ಶುಷ್ಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.2. ಪರ್ವತ ಜೀಬ್ರಾ (Mountain Zebra): ಹೆಸರೇ ಸೂಚಿಸುವಂತೆ ಇವು ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಮತ್ತು ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಅಸುರಕ್ಷಿತ (Vulnerable) ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಸಂತತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ನಮೀಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಂಗೋಲಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.3. ಬಯಲು ಜೀಬ್ರಾ (Plains Zebra): ಇದು ಜೀಬ್ರಾಗಳಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ತಳಿಯಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಅಳಿವಿನ ಸಮೀಪವಿರುವ (Near Threatened) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ವಿಶಾಲವಾದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಹಿಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.➤ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಮಹತ್ವ: - ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ನಿರ್ವಹಣೆ: ಜೀಬ್ರಾಗಳು ಒರಟಾದ ಮತ್ತು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಹುಲ್ಲನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಇತರ ಸಣ್ಣ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಮೃದುವಾದ ಹುಲ್ಲು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.- ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಕೊಂಡಿ: ಇವು ಸಿಂಹ, ಚಿರತೆ ಮತ್ತು ಹೈನಾ ಅಂತಹ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರದ ಮೂಲವಾಗಿವೆ.- ವಲಸೆ ಮತ್ತು ಬೀಜ ಪ್ರಸರಣ: ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ವಲಸೆಯು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಚಲನೆಗೆ ಮತ್ತು ಬೀಜಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.➤ ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಸಂಗತಿಗಳು:- ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀಬ್ರಾದ ದೇಹದ ಮೇಲಿರುವ ಪಟ್ಟೆಗಳು ಮನುಷ್ಯರ 'ಫಿಂಗರ್‌ಪ್ರಿಂಟ್'ಗಳಂತೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೇ ಎರಡು ಜೀಬ್ರಾಗಳ ಪಟ್ಟೆಗಳು ಒಂದೇ ತರ ಇರುವುದಿಲ್ಲ- ಇವುಗಳ ಪಟ್ಟೆಗಳು ಸೂರ್ಯನ ಶಾಖವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಮತ್ತು ಕೀಟಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.- ಜೀಬ್ರಾಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಿಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಗುಂಪನ್ನು 'ಡ್ಯಾಝಲ್' (Dazzle) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
