➤ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 'ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಧ್ರುವ' ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಿಂದೂ ಕುಶ್-ಹಿಮಾಲಯ (HKH) ಪ್ರದೇಶವು ಇಂದು ಅಳಿವಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಮೌಂಟೇನ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ (ICIMOD) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಸಂಶೋಧನಾ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಹಾನಿಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಅಂದಾಜು 102 ಶತಕೋಟಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಅಗತ್ಯವಿದೆ.➤ ಹಿಂದೂ ಕುಶ್–ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶವು ಭಾರತ, ಚೀನಾ, ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ನೇಪಾಳ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ಭೂತಾನ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 8 ದೇಶಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಇದನ್ನು "ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಧ್ರುವ" (Third Pole) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಜಗತ್ತಿನ ಸುಮಾರು ಶೇ.50ರಷ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಸರ ವಲಯವಾಗಿದೆ.➤ ICIMOD ವರದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು: UNFCCCಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ‘First Determination Report’ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ಈ ವರದಿ, ಹಿಂದೂ ಕುಶ್–ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರ ಹವಾಮಾನ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟು 768.7 ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ಹೂಡಿಕೆ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ($605 ಶತಕೋಟಿ/ವರ್ಷ) ಮತ್ತು ಭಾರತ ($102 ಶತಕೋಟಿ/ವರ್ಷ) ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು ಅಗತ್ಯ ನಿಧಿಯ ಶೇ.92ರಷ್ಟು ಹೊರೆ ಹೊರುತ್ತವೆ. ವರದಿ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿಮನದಿಗಳ ವೇಗದ ಕರಗುವಿಕೆ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಅತಿವೃಷ್ಟಿ, ಹಠಾತ್ ಪ್ರವಾಹಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಕುಸಿತಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ; ಇದರಿಂದ ಜಲ ಭದ್ರತೆಗೆ ಗಂಭೀರ ಭೀತಿ ಉಂಟಾಗಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಅಪಾಯ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ನೇಪಾಳ, ಭೂತಾನ್ ಮತ್ತು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಂತಹ ಸಣ್ಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಜಿಡಿಪಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಹೊರೆ ನಿಭಾಯಿಸಲು ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಥಿರತೆಯ ಭೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.➤ ಪರಿಹಾರ ಮಾರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಆದ್ಯತಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು: ಹವಾಮಾನ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು (Climate Resilience) ಬಲಪಡಿಸಲು ವರದಿಯು ತುರ್ತು ಹೂಡಿಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸುಸ್ಥಿರ ಕೃಷಿ—ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಬೆಳೆ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಪರಿವರ್ತನೆ, ಜಲ ನಿರ್ವಹಣೆ—ನದಿ ಮೂಲಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಮರುಬಳಕೆ, ಹಸಿರು ಇಂಧನ—ಪಳೆಯುಳಿಕೆ ಇಂಧನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಸೌರ ಮತ್ತು ವಾಯು ಶಕ್ತಿಯತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡುವುದು, ಹಾಗೂ ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ—ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ತಡೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ. ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಹಿಮಾಲಯದ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಒಂದು ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ; ಇದು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ನದಿಗಳು, ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಜೀವಿಕೆಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದರಿಂದ, ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಎಂಟು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಹಕಾರವೇ ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
