Job Description: ➤ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ನಡುವಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರಿ ಸಂಚಲನ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. 2020ರ ಪೂರ್ವ ಲಡಾಖ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷವು 2024ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶಮನಗೊಂಡ ನಂತರ, ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಗಡಿ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಆರಂಭವಾಗಿವೆ.➤ ಮುಂದಿನ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12-13 ರಂದು ಹೊಸದಿಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ (BRICS) ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಚೀನಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಕ್ಸಿ ಜಿನ್‌ಪಿಂಗ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲಿದ್ದು, ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ‘ಅರ್ಲಿ ಹಾರ್ವೆಸ್ಟ್ ಗಡಿ ಒಪ್ಪಂದ’ (Early Harvest Boundary Deal) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ತೀವ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ.➤ ‘ಅರ್ಲಿ ಹಾರ್ವೆಸ್ಟ್ ಗಡಿ ಒಪ್ಪಂದ’: ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ನಡುವೆ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಗಡಿ ವಿವಾದವಿದೆ (LAC - Line of Actual Control). ಇಡೀ ವಿವಾದವನ್ನು ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ಬಗೆಹರಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾದ ಕೆಲಸ.ಹೀಗಾಗಿ, ಚೀನಾ ಹೊಸ ಸೂತ್ರವೊಂದನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ: ವಿವಾದ ಮುಕ್ತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ: ಸಿಕ್ಕಿಂ ಸೆಕ್ಟರ್‌ನಂತಹ ಯಾವುದೇ ದೊಡ್ಡ ವಿವಾದವಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿರುವ ಗಡಿ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಗುರುತಿಸುವುದು. ಹಂತ-ಹಂತದ ಪರಿಹಾರ: ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಡಿ ನಿರ್ಣಯ (Boundary Delimitation) ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು. ಚೀನಾದ ವಾದ: ಈ ರೀತಿ ಕಡಿಮೆ ವಿವಾದವಿರುವ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಬಗೆಹರಿಸುವುದರಿಂದ ಗಡಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಂತ-ಹಂತವಾಗಿ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಚೀನಾದ ನಿಲುವು. ➤ ಭಾರತದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಿಲುವು: 2005ರಲ್ಲಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ‘ನಿಯತಾಂಕಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ತತ್ವಗಳ ಒಪ್ಪಂದ’ದ (Political Parameters and Guiding Principles 2005) ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತ ಒಂದು ಗಟ್ಟಿ ನಿಲುವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು."ಗಡಿ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಪರಿಹಾರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದು ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳನ್ನು (All Sectors) ಒಟ್ಟಿಗೆ ಒಳಗೊಂಡಿರಬೇಕು."ಅಂದರೆ, ಗಡಿಯನ್ನು ತುಂಡು-ತುಂಡಾಗಿ (Piecemeal manner) ಬಗೆಹರಿಸುವ ಚೀನಾದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಭಾರತ ಈ ಹಿಂದೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತ್ತು. ಸಂಪೂರ್ಣ ಗಡಿ ವಿವಾದ ಒಟ್ಟಿಗೇ ಬಗೆಹರಿಯಬೇಕು ಎಂಬುದು ಭಾರತದ ಪಟ್ಟು ಆಗಿತ್ತು.➤ ಭಾರತದ ಇತ್ತೀಚಿನ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿ ಸಡಿಲಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದೇಕೆ? 24ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಮಾತುಕತೆ (ಆಗಸ್ಟ್ 2025): ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಾದ ಮುಕ್ತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಡಿ ನಿರ್ಣಯದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ಜಂಟಿ ‘ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿ’ (Expert Group) ರಚಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಇದು ಭಾರತದ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಸಣ್ಣ ಸಡಿಲಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ದೋವಲ್-ವಾಂಗ್ ಯಿ ಮಹತ್ವದ ಭೇಟಿ: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ದಿಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸಭೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಸಲಹೆಗಾರ (NSA) ಅಜಿತ್ ದೋವಲ್ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ವಾಂಗ್ ಯಿ ಈ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ವಿಸ್ತೃತವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. 25ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಮಾತುಕತೆ: ಇದೇ ವರ್ಷದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೀಜಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ 25ನೇ ಸುತ್ತಿನ ಗಡಿ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ‘ಅರ್ಲಿ ಹಾರ್ವೆಸ್ಟ್’ ಸೂತ್ರದ ಮೇಲೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಚೀನಾ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದೆ.